Daha önce Google Analytics Universal Analytics üzerine pek çok yazı yayınladım. Ancak, GA4 ile ilgili konuları pek detaylandırma fırsatım olmadı. Yakın zamanda dahil olduğum çalışmalardan edindiğim notları bu yazı başta olmak üzere birkaç bölümde aktarmaya çalışacağım.
Temmuz 2023 itibariyle Universal Analytics (UA) yerini Google Analytics 4 (GA4) mülk biçimine bıraktı. Bu tarih itibariyle UA mülkleri yeni verileri işlemiyor.
Google Analytics İzleme (Tracking) Yöntemleri başlıklı yazıda 2005 yılından bu yana Google Analytics’in zaman içerisindeki değişimine değinmeye çalışmış ve yine bu yazı bağlamında Google Analytics ölçüm (measurement) yöntemlerini de özetlemiştim. Güncel durumda GA4 (eski adı ile App + Web)1 mülkünün sunulan yeni özellikleri ile birlikte UA kadar etkin bir kullanıma sahip olduğunu söyleyebiliriz.
Bu yazıda GA4 kullanımında önemli bir yeri olan etkinliklere (events) değinmeye vve daha önce farklı bağlamlarda yayınladığım yazıları da bir arada sunmaya çalışacağım 2 3 4.
Etkinlikler
GA4 raporlarında yer alan veriler web sitesi veya uygulamaları (web & mobil) görüntüleyen kullanıcıların gerçekleştirdikleri eylemleri temel alan etkinliklerden oluşmaktadır5 6. Örneğin, görüntülenen sayfa (page) veya uygulama ekranı (screen) page_view etkinliği olarak raporlarda sunulur.
GA4 kurulum sürecinde bazı etkinliklerin herhangi bir kod ekleme veya güncelleme gereksinimi olmaksızın, öntanımlı olarak izlenebilmesini mümkün kılar. Bu etkinlikler otomatik toplanan etkinlikler (automatically collected events) olarak ifade edilirler.
Oluşturulan bir etkinlikler ayrıca Data Streams > Web > More tagging settings üzerinden de düzenlenebilmektedir7.
Otomatik Olarak Toplanan Etkinlikler
Otomatik olarak toplanan etkinlikler uygulama (web & mobil) ve/veya web sitesinde gerçekleştirilen temel kullanıcı etkileşimleriyle tetiklenirler. Mobil uygulamalarda SDK8 9 veya web sitesinde gtag.js10 11 kullanıldığı sürece otomatik olarak toplanan etkinlikler için ayrıca bir kod düzenlemesine gerek olmayacaktır.
Otomatik olarak toplanan etkinlikler mobil uygulama ve web sitesi özelinde farklılık gösterir.
Reklam istekleri ve görüntülemelerde Mobile Ads SDK12 tarafından işlemler gerçekleştirilir ve ilgili etkinlikler (ad_click, ad_exposure, ad_reward, vb.) için bu SDK kurulumu zorunludur.
Ek olarak, uygulama verileri ve Android cihaz ile ilgili uygulama işlemleri yalnızca Android cihazlarda işleme alınan etkinliklerdir.
Son olarak, first_visit gibi bazı etkinlikler hem mobil hem de web sitelerinde kullanılabilmektedir. İstisnai olan etkinlikler dışındaki (app_store_subscription_convert gibi genellikle uygulama marketi ile ilişkili olan) tüm etkinlikler BigQuery entegrasyonu mevcut ise (BigQuery Linking) belirtilen frekanslarla (daily veya streaming) BigQuery’e aktarılır.
language, page_location, page_referrer, page_title ve screen_resolution parametreleri tüm etkinlikler (özelleştirilmiş olanlar da dahil) ile otomatik olarak işlenir.
Aşağıdaki tabloda cihazlara ve işletim sistemlerine göre farklılıklar tablo halinde sunulmuştur.
Mobil Uygulama Etkinlikleri (SDK İlişkili)
Uygulama verileri hem reklam hem de uygulama işlemlerine dair etkinlikleri içerir. Bu etkinlikler işletim sistemine göre farklılık gösterebilmektedir. Aşağıda sıklıkla kullanılan bazı etkinliklere dair açıklamalar yer almaktadır.
| Etkinlik adı | Otomatik olarak tetiklenme koşulu | İlişkili parametreler |
|---|---|---|
app_remove | Android cihazdan uygulama paketi (yükleme) kaldırıldığında | |
app_exception | İlgili uygulama çöktüğünde veya istisnai bir durum oluştuğunda | fatal, timestamp, engagement_time_msec |
app_update | İlgili uygulama yeni bir sürüme yükseltilerek yeniden başlatıldığında (bu durumda bir önceki versiyon değeri parametre olarak iletilir) | previous_app_version |
dynamic_link_first_open | Kullanıcı uygulamayı bir dinamik bağlantı aracılığıyla ilk kez açtığında | source, medium, campaign, link_id, accept_time |
dynamic_link_app_open | Kullanıcı uygulamayı bir dinamik bağlantı üzerinden yeniden açtığında | source, medium, campaign, link_id, accept_time |
error | Geçersiz bir işlem yürütüldüğünde | firebase_error, firebase_error_value |
firebase_campaign | Uygulama bir kampanya parametresi aracılığıyla kullanıma sunulduğunda | source, medium, campaign, term, content, gclid, aclid, cp1, anid, click_timestamp, campaign_info_source |
firebase_in_app_message_impression | Kullanıcı bir Firebase Uygulama İçi Mesajı13 görüntülediğinde | message_name, message_device_time, message_id |
firebase_in_app_message_action | Kullanıcı bir Firebase Uygulama İçi Mesajı ile ilgili bir işlem gerçekleştirdiğinde | message_name, message_device_time, message_id |
first_visit | Kullanıcı uygulamayı ilk kez başlattığında14 | |
first_open | Kullanıcı bir uygulamayı ilk kez veya yeniden yükledikten sonra ilk kez başlattığında15 | previous_gmp_app_id, updated_with_analytics, previous_first_open_count, system_app, system_app_update, deferred_analytics_collection, reset_analytics_cause, engagement_time_msec |
notification_receive | Uygulama arka plandayken cihaz FCM tarafından gönderilen bir bildirim aldığında | message_name, message_time, message_device_time, message_id, topic, label, message_channel, message_type |
notification_open | Kullanıcı FCM tarafından gönderilen bildirimi açtığında | message_name, message_time, message_device_time, message_id, topic, label, message_channel |
in_app_purchase | Kullanıcı iTunes App Store veya Google Play tarafından işlenen bir uygulama içi satın alma (ilk abonelik dahil) işlemi gerçekleştirdiğinde | product_id, price, value, currency, quantity, subscription, free_trial, introductory_price |
os_update | Cihazın işletim sistemi yeni sürüme güncellendiğinde (bu durumda bir önceki versiyon değeri parametre olarak iletilir) | previous_os_version |
screen_view | Kullanıcı tarafından uygulama içi ekranlar görüntülendiğinde | firebase_screen, firebase_screen_class, firebase_screen_id, firebase_previous_screen, firebase_previous_class, firebase_previous_id, engagement_time_msec |
session_start | Kullanıcı uygulama ile etkileşime geçtiğinde14 | |
user_engagement | Uygulama ön plandayken ve belirli zaman aralıklarında14 | engagement_time_msec |
Etkinliklerin tamamını ve diğer bilgiler için Analytics Yardım16 ve FirebaseAnalytics.Event17 sayfaları incelenebilir.
Web Etkinlikleri (GTAG İlişkili)
Aşağıdaki etkinlikler Global Site Etiketi kurulumu aracılığı ile aktifleşir ve otomatik olarak veri toplar.
| Etkinlik adı | Otomatik olarak tetiklenme koşulu | İlişkili parametreler |
|---|---|---|
click | Kullanıcı farklı bir alan adına sahip bir bağlantıyı tıkladığında (giden tıklamalar)18 | |
file_download | Kullanıcı yaygın şekilde kullanılan uzantıya (pdf, txt, zip, mp4, vb.) sahip bir dosya bağlantısını tıkladığında18 | file_extension, file_name link_classes, link_domain, link_id, link_text, link_url |
first_visit | Kullanıcı websitesini ilk kez ziyaret ettiğinde14 | |
page_view | Kullanıcı tarafından görüntülenen her sayfada | page_location, page_referrer |
scroll | Kullanıcı sayfaların dikey derinliğini en az %90 oranında görüntülediğinde18 | engagement_time_msec |
session_start | Kullanıcı websitesi ile etkileşime geçtiğinde14 | |
user_engagement | Web sayfası görüntüleniyorken, belirli zaman aralıklarında14 | engagement_time_msec |
video_start | Kullanıcı bir videoyu başlattığında19 | video_current_time, video_duration, video_percent, video_provider, video_title, video_url, visible (boole) |
video_progress | Kullanıcı bir video süresinin %10, %25, %50 ve %75’ini geçtiğinde19 | video_current_time, video_duration, video_percent, video_provider, video_title, video_url, visible (boole) |
video_complete | Kullanıcı bir videonun tamamını izlendiğinde19 | video_current_time, video_duration, video_percent, video_provider, video_title, video_url, visible (boole) |
view_search_results | Kullanıcı her site araması gerçekleştirdiğinde18 | search_term ve isteğe bağlı olarak ‘q_’ ile belirtilen ek sorgu parametreleri ile |
Bu etkinlikler GA4 mülküne ait Data Streams (Veri Akışları) bölümü altında yer alan Web üzerinden görüntülenebilir. Geliştirilmiş ölçüm etkinlikleri de yine bu alandan kontrol edilebilmektedir. Ancak, page_view kapatılamaz.
Geliştirilmiş Ölçüm Etkinlikleri
Yukarıdaki yer alan Web Etkinlikleri başlığı altındaki tablodaki etkinliklerin büyük bir çoğunluğu geliştirilmiş ölçüm etkinlikleri olarak ifade edilmekte. İlgili etkinlikleri kısaca yinelemek gerekirse; page_view, scroll, click, view_search_results, video_start, video_progress, video_complete ve file_download etkinliklerinin her biri geliştirilmiş ölçüm etkinliği olarak ifade edilmekteler20.
Esasında page_view (sayfa görüntüleme) etkinliği de bu seçenekler arasında yer alsa da mülk düzeyinde bu etkinlik pasif hale getirilememektedir. page_view için yapılabilecek tek düzenleme tarayıcı geçmişi durumunun izlenmesinin önlenmesi21 olacaktır.
Önerilen Etkinlikler
Google belirli durumlar özelinde (e-ticaret, eğitim, seyahat, vb.) bir standart çerçeve içerisinde (iş sektörleri temel alınarak) oluşturulmuş bazı etkinlikleri ve paremetreleri önerilen etkinlikler adı altında sunmaktadır. Önerilen etkinlikler, sonradan oluşturulan özel etkinliklerle birlikte kullanılamayan (isimler dahilinde) etkinliklerdir. Google gelecekteki raporlama özelliklerine erişilebilmesi için belirtilen etkinlik çerçevelerine uyulmasını önermektedir22.
Etkinliklerin tamamı ve ilgili parametreler için Google Analytics 4 Events23 sayfası incelenebilir.
Tüm Mülkler
Her iş sektörüne uygun eylemleri barındıran etkinlik ve parametrelerden oluşur23. Bu etkinlikler web ve uygulamalar için farklılık gösterebilir. Aksi belirtilmediği sürece etkinlikler web ve uygulama için ortaklık gösterir.
| Etkinlik | Tetiklendiği durum |
|---|---|
ad_impression | Kullanıcı reklam gösterimiyle karşılaştığında (yalnızca uygulama için) |
earn_virtual_currency | Kullanıcı sanal para birimi (ör. sanal para, jeton, kullanım hakkı, vb.) kazandığında |
join_group | Kullanıcı bir gruba katıldığında (her bir grubun popülerliğini ölçmek amacıyla) |
login | Kullanıcı uygulama veya web sayfasına kullanıcı girişi yaptığında |
purchase | Kullanıcı bir satın alma işlemini tamamladığında |
refund | Kullanıcı ücret iadesi gerçekleştirdiğinde |
search | Kullanıcı içerik araması yaptığında |
select_content | Kullanıcı içerik seçtiğinde |
share | Kullanıcı içerik paylaştığında |
sign_up | Kullanıcı websitesi veya uygulamaya kayıt olduğunda |
spend_virtual_currency | Kullanıcı sanal para birimiyle (ör. sanal para, jeton, vb.) harcama yaptığında |
tutorial_begin | Kullanıcı eğitici bir içeriğe erişim sağladığında |
tutorial_complete | Kullanıcı eğitici bir içeriği tamamladığında |
Online Satış / E-Ticaret
Websitesi ve uygulama üzerinden gerçekleştirilecek satış işlemlerinin ölçümünde kullanılmak üzere sunulan etkinliklerdir. Perakende, e-ticaret, eğitim, emlak ve seyahat davranışları temel alınarak oluşturulmuş etkinlik ve parametrelerden oluşur.
| Etkinlik | Tetiklendiği durum |
|---|---|
add_payment_info | Kullanıcı ödeme bilgilerini tanımladığında |
add_shipping_info | Kullanıcı gönderim bilgilerini tanımladığında |
add_to_cart | Kullanıcı alışveriş sepetine ürün eklediğinde |
add_to_wishlist | Kullanıcı istek listesine ürün eklediğinde |
begin_checkout | Kullanıcı ödeme işlemine başladığında |
generate_lead | Kullanıcı bir form gönderdiğinde veya bilgi talebinde bulunduğunda |
purchase | Kullanıcı bir satın alma işlemi gerçekleştirdiğinde |
refund | Kullanıcı geri ödeme işlemi yaptığında |
remove_from_cart | Kullanıcı bir alışveriş sepetindeki bir veya daha fazla ürünü kaldırdığında |
select_item | Kullanıcı listeden bir ürün seçtiğinde |
select_promotion | Kullanıcı bir tanıtımı seçtiğinde |
view_cart | Kullanıcı alışveriş sepetini görüntülediğinde |
view_item | Kullanıcı bir ürünün detaylarını görüntülediğinde |
view_item_list | Kullanıcı bir ürün veya teklif listesi görüntülediğinde |
view_promotion | Kullanıcıya bir tanıtım gösterildiğinde |
Çevrimiçi Oyunlar
Oyunlar için Property settings > Industry category bölümünün Games olarak ayarlanmış olması gerekir. Bu işlemden sonra Oyun raporları etkin hale gelir, oyunlara özel özet kartları içeren yeni bir ana sayfa açılır ve ilgili etkinliklere dair detaylar görüntülenebilir24.
| Etkinlik | Tetiklendiği durum |
|---|---|
earn_virtual_currency | Kullanıcı sanal para birimi (ör. sanal para, jeton, vb.) kazandığında |
join_group | Kullanıcı bir gruba katıldığında (her bir grubun popülerliğini ölçmek amacıyla) |
level_start | Kullanıcı oyunda yeni bir seviyeye başladığında |
level_end | Kullanıcı oyundaki bir seviyeyi tamamladığında |
level_up | Kullanıcı oyunda yeni bir seviye atladığında |
post_score | Kullanıcı puanını yayınladığında |
select_content | Kullanıcı içerik seçtiğinde |
spend_virtual_currency | Kullanıcı sanal para birimiyle (ör. sanal para, jeton, vb.) harcama yaptığında |
tutorial_begin | Kullanıcı eğitici bir içeriğe başladığında |
tutorial_complete | Kullanıcı eğitici bir içeriği tamamladığında |
unlock_achievement | Kullanıcı bir başarının kilidini açtığında |
Özelleştirilmiş Etkinlikler
Özelleştirilmiş etkinlikler özel gereksinimler doğrultusunda oluşturulan etkinlik ve bu etkinliklerle ilişkili parametreleri ifade eder25 8 26.
gtag('event', 'funnel', {
step_name: 'Form Submit',
debug_mode: true
});Yukarıdaki örnek funnel özel etkinliğine aittir.
Configure > Events adımları izlenerek yeni bir etkinlik oluşturulabilir ve/veya var olan bir etkinlik ile düzenleme yapılabilir.
Debug Mode
Oluşturulan etkinlikler silinemez bu nedenle bir özel etkinliği uygulamadan önce uygun bir otomatik, geliştirilmiş ölçüm veya önerilen etkinlik olup olmadığının kontrol edilmesi ve etkinlikerin test sürecinde debug_mode parametresinin kullanılması önerilir 27. Ancak, etkinlikler içerisinde tanımlı parametreler ve parametre değerleri tarihsel olarak silinebilir. Bu işlem için Data Deletion Requests özelliği kullanılır28.
Etkinlik Parametreleri
GA4 üç tür etkinlik parametresine sahiptir; otomatik olarak toplanan parametreler, özel parametreler ve kullanıcı özellikleri.
Otomatik Olarak Toplanan Parametreler
Yaş (age), tarayıcı (browser), şehir (city), cihaz kategorisi (device category) gibi bilgileri otomatik olarak toplanır29 30. Bu parametreler için herhangi bir düzenleme yapmaya gerek duyulmaz.
Kullanıcı Özellikleri
Kullanıcı özellikleri user_properties ile birlikte tanımlanır ve iletilir.
gtag('set', 'user_properties', {
favorite_composer: 'Mahler',
favorite_instrument: 'double bass',
season_ticketholder: 'true',
});Özel Parametreler
Özel parametreler önerilen veya özelleştirilmiş etkinlikler kapsamında kullanılabilen, özel olarak oluşturulan parametrelerdir. Aşağıdaki funnel özel etkinliğine ait step_name ifadesi bir özel parametredir31.
gtag('event', 'funnel', {
step_name: 'Form Submit',
debug_mode: true
});
Etkinlik kapsamındaki özel boyut ve metriklerde parametreler, mülk genelindeki boyut ve metrikler için tanımlanır.
Dönüşümler
Raporlar dahilinde log’lanan tüm etkinlikler dönüşüm (conversion) olarak işaretlenebilir. Etkinlikler dönüşüm olarak tanımlı olup olmadıklarına göre sınıflandırılabilirler. GDS aracılığı ile görüntülenmek istenen parametrelerin özel boyut ve/veya özel metrik olarak tanımlanması gerekir.
Diğer yöntem ise raporların BigQuery verileri aracılığı ile oluşturulmasıdır. Ancak, etkinlikler bölümünde de bahsi geçtiği üzere bazı etkinlikler BigQuery’e aktarılmamaktadır. Bazı etkinlikler (web için purchase, uygulama için first_open, in_app_purchase, app_store_subscription_convert, app_store_subscription_renew gibi) ön tanımlı olarak dönüşüm niteliği taşırlar.
Otomatik olarak toplanan dönüşüm etkinliklerine ek olarak, mülk başına 30 etkinlik dönüşüm olarak işaretlenebilir. Dönüşüm olarak işaretlenen etkinlikler, Conversion Events (Dönüşüm Etkinlikleri) tablosunda görünür. Yeni dönüşümlerin raporlarınızda görünmesi 24 saati bulabilir32.
Bir sayfanın dönüşüm olarak tanımlanabilmesi için ise yeni bir etkinlik oluşturularak event_name için page_view, page_location parametresi için ise ilgili sayfa yolunun (ör. /thank-you/) belirtilmesi yeterli olacaktır.
E-ticaret Etkinlikleri
E-ticaret etkinkliklerine dair daha önce Google Analytics Ecommerce Etkinlikleri ve Google Tag Manager dataLayer ve E-Ticaret Etkinlikleri başlıklı yazıları yayınlamıştım. İlgili yazıların yanı sıra, yine bu içerik kapsamındaki Online Satış / E-Ticaret başlığı altında da görüldüğü üzere E-ticaret etkinlikleri Google Analytics tarafından sunulan Önerilen etkinlikler kapsamında yer almaktadır. Bu sayede, e-ticaret özelinde oluşturulmuş raporlar aracılığı ile kullanıcıların alışveriş davranışları hakkında detaylı bilgiye ulaşılabilmektedir.
gtag('event', 'add_to_cart', {
currency: 'USD',
value: 7.77,
items: [
{
item_id: 'SKU_12345',
item_name: 'Stan and Friends Tee',
affiliation: 'Google Store',
coupon: 'SUMMER_FUN',
currency: 'USD',
discount: 2.22,
index: 5,
item_brand: 'Google',
item_category: 'Apparel',
item_category2: 'Adult',
item_category3: 'Shirts',
item_category4: 'Crew',
item_category5: 'Short sleeve',
item_list_id: 'related_products',
item_list_name: 'Related Products',
item_variant: 'green',
location_id: 'L_12345',
price: 9.99,
quantity: 1
}
]
});Etkinliklerin Takibi
Etkinlikler Reports > Engagement raporları aracılığı ile izlenebilirler. E-ticaret ve uygulama içi satın alma gibi etkinlikleri ise Reports > Monitization raporları altında sunulur.
Etkinliklerle ilgili oluşturma - düzenleme işlemleri ve log bilgileri Configure altında yer alan Events ve Conversions, test süreçleri ise DebugView aracılığı ile yönetilebilir.
Etkinliklerle ilgili paylaşabileceğim notlarım şimdilik bu kadar. Bir sonraki yazıda etkinlik bilgilerini kullanarak GA4 ve GDS raporları ile ilgili örneklere yer vermeye çalışacağım.
*[UA]: Universal Analytics *[GA4]: Google Analytics 4 *[FCM]: Firebase Cloud Messaging *[GDS]: Looker Studio
Footnotes
- Google Analytics App + Web Property ↩
- Google Analytics 4 Event Tracking: Your Complete Guide ↩
- Implementation Guide for Events in Google Analytics 4 ↩
- Audience Triggers & Conversions in GA4 ↩
- Toplama ve yapılandırma sınırları. Analytics Yardım ↩
- Etkinlik oluşturma ve kitle tetikleyiciler. Analytics Yardım ↩
- Modify and create events via the user interface. Analytics Yardım ↩
- Uygulamalar için veri toplama ayarlarını belirleme. Analytics Yardım ↩ ↩2
- Log events. Firebase Documentation ↩
- Global Site Tag (gtag.js) Etkinlikleri ↩
- Events. Google Analytics Documentation ↩
- Google Mobile Ads SDK ↩
- Firebase Uygulama İçi Mesajlaşma ↩
- Web ve mobil için ortak olan bir etkinliktir. ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6
-
first_openile ilgili bir not düşmekte fayda var. Bu etkinlik bir uygulamanın cihaza indirilmesini değil, indirildikten sonra ilk defa açıldığı zamanı temel alır. Bu nedenle indirme sayısı ile ilk kez açıldığında tetiklenen etkinlik sayısı farklı olacaktır. İndirme sayıları için Google Play Console ve iTunesConnect verileri temel alınmalıdır. Ek olarak, dönüşüm izleme için iOS 14 işletim sistemini kullanan kullanıcıların uygulama izleme sistemini kabul etmesi gerekir. ↩ - Otomatik olarak toplanan etkinlikler. Analytics Yardım ↩
- FirebaseAnalytics.Even. Firebase Documentation ↩
- Geliştirilmiş ölçüm (enhanced measurement) ile toplanır. ↩ ↩2 ↩3 ↩4
- JS API desteğinin etkinleştirildiği YouTube videoları için ↩ ↩2 ↩3
- Geliştirilmiş ölçüm. Analytics Yardım ↩
- Enhanced measurement seçimi aktifleştirildiğinde görüntülenecek olan Settings simgesi tıklanarak ilgili etkinlik detaylarına ulaşılabilir. Ardından, Show advanced settings seçeneği seçilerek Page changes based on browser history events seçimi pasif hale getirilebilir. ↩
- Etkinlikler hakkında. Analytics Yardım ↩
- Google Analytics 4 Events ↩ ↩2
- Oyun raporları. Analytics Yardım ↩
- Google Analytics 4 properties tag and instrumentation guide. Google Analytics Documentation ↩
- Measure Google Analytics Events ↩
- Gerçek zamanlı rapor ve DebugView raporu. Analytics Yardım ↩
- Data-deletion requests. Analytics Yardım ↩
- Predefined user dimensions. Analytics Yardım ↩
- User properties. Analytics Documentation ↩
- Özel boyutlar ve metrikler. Analytics Yardım ↩
- Dönüşüm etkinliklerini oluşturma ve yönetme. Analytics Yardım ↩